star અગત્યના મુદ્દાઓ (Important Points)
૧. ભારત અને કુસ્તી (Wrestling) - ઐતિહાસિક સફર
કુસ્તી એ ભારતની પ્રાચીન અને ગ્રામીણ રમત છે, જેને 'દંગલ' તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આધુનિક ઓલિમ્પિક્સમાં ભારતને કુસ્તીમાં સતત સફળતા મળી છે:
- કે.ડી. જાધવ: ૧૯૫૨ માં હેલસિંકીમાં પ્રથમ વ્યક્તિગત બ્રોન્ઝ જીત્યો.
- સુશીલ કુમાર: ૨ ઓલિમ્પિક મેડલ (૨૦૦૮ બ્રોન્ઝ, ૨૦૧૨ સિલ્વર) જીતનાર પ્રથમ ભારતીય.
- યોગેશ્વર દત્ત: ૨૦૧૨ માં બ્રોન્ઝ મેડલ જીત્યો.
- બજરંગ પુનિયા અને રવિ દહિયા: ૨૦૨૧ ટોક્યોમાં મેડલ જીતીને ભારતનું માન વધાર્યું.
star અગત્યના મુદ્દાઓ (Important Points)
૨. ૨૦૨૪-૨૦૨૫: વિનેશ ફોગાટ અને અમન સેહરાવત
પેરિસ ૨૦૨૪ કુસ્તીમાં મિશ્ર લાગણીઓનું વર્ષ રહ્યું:
- વિનેશ ફોગાટ: ૫૦ કિગ્રામાં ફાઇનલ સુધી પહોંચનારી પ્રથમ ભારતીય મહિલા કુસ્તીબાજ. જોકે, ૧૦૦ ગ્રામ વજન વધુ હોવાને કારણે તેને ગેરલાયક ઠેરવવામાં આવી, જેનાથી આખો દેશ સ્તબ્ધ થઈ ગયો હતો. ૨૦૨૫ સુધીમાં તે એક આંદોલનકારી અને પ્રેરણા સાબિત થઈ છે.
- અમન સેહરાવત: પેરિસમાં કુસ્તીમાં ભારતને એકમાત્ર બ્રોન્ઝ મેડલ અપાવ્યો. તે ૨૧ વર્ષની ઉંમરે ભારતનો સૌથી નાનો મેડલિસ્ટ બન્યો.
- સાક્ષી મલિક (૨૦૧૬ બ્રોન્ઝ) એ ૨૦૨૪ માં નિવૃત્તિ લીધી હતી.
star અગત્યના મુદ્દાઓ (Important Points)
૩. ભારતીય બોક્સિંગ અને મેરી કોમ
- એમ.સી. મેરી કોમ: 'મેગ્નિફિસન્ટ મેરી'. વિશ્વની ૬ વાર બોક્સિંગ ચેમ્પિયન અને ૨૦૧૨ ની ઓલિમ્પિક બ્રોન્ઝ મેડલિસ્ટ.
- નિખત ઝરીન: ૨ વાર વર્લ્ડ ચેમ્પિયન અને ભારતની નવી પેઢીની સ્ટાર.
- વિજેન્દર સિંગ: ૨૦૦૮ બેજિંગમાં બોક્સિંગમાં પ્રથમ ઓલિમ્પિક મેડલ (બ્રોન્ઝ) જીત્યો.
- લવલીના બોરગોહેન: ૨૦૨૧ ટોક્યોમાં બ્રોન્ઝ મેડલ જીતી સફળતા મેળવી.
૪. કુસ્તી અને બોક્સિંગની શૈલી અને નિયમો
- કુસ્તી (Wrestling): ફ્રી-સ્ટાઈલ અને ગ્રીકો-રોમન બે પ્રકારની હોય છે. ભારત ફ્રી-સ્ટાઈલમાં વધુ મજબૂત છે. મેચ ૬ મિનિટની (૩-૩ મિનિટના ૨ હાફ) હોય છે.
- બોક્સિંગ (Boxing): ૩ મિનિટના ૩ રાઉન્ડ હોય છે. પંચિંગ અને ટેકનિકલ પોઈન્ટ્સ આધારે વિજેતા નક્કી થાય છે.
- Wrestling Federation of India (WFI): ભારતીય કુસ્તીનું સંચાલન કરે છે.
૫. ૨૦૨૫ ના નવા સિતારાઓ
૨૦૨૫ સુધીમાં એન્ટીમ પંઘાલ (Antim Panghal) અને રીતિકા હુડા (Reetika Hooda) જેવા યુવા કુસ્તીબાજો વિશ્વ સ્તરે ભારતનું નેતૃત્વ કરી રહ્યા છે. ભારતે ૨૦૨૫ એશિયન ચેમ્પિયનશિપમાં પણ સારા મેડલ્સ મેળવ્યા છે.
