star અગત્યના મુદ્દાઓ (Important Points)
૧. એથલેટિક્સ: 'મધર ઓફ ઓલ સ્પોર્ટ્સ'
એથલેટિક્સમાં દોડ, કૂદ અને ફેંક (Track and Field) જેવી અનેક પ્રવૃત્તિઓનો સમાવેશ થાય છે. ભારત માટે એથલેટિક્સમાં દાયકાઓ સુધી મેડલનો દુષ્કાળ હતો, જે નીરજ ચોપરાએ પૂરો કર્યો.
- નીરજ ચોપરા: 'ગોલ્ડન બોય'. ૨૦૨૧ ટોક્યોમાં એથલેટિક્સમાં ભારતને પ્રથમ વ્યક્તિગત ગોલ્ડ જીતાવ્યો. ૨૦૨૪ પેરિસમાં તેણે ૮૯.૪૫ મીટર સાથે સિલ્વર મેડલ મેળવી સતત બે ઓલિમ્પિકમાં મેડલ લાવવાનો રેકોર્ડ બનાવ્યો છે.
- મિલ્ખા સિંગ: 'ફ્લાઈંગ શીખ'. ૧૯૬૦ રોમ ઓલિમ્પિકમાં ૪૦૦ મીટરમાં ચોથા ક્રમે રહ્યા હતા.
- પી.ટી. ઉષા: 'પાયોલી એક્સપ્રેસ'. ૧૯૮૪ લોસ એન્જલસમાં ૦.૦૧ સેકન્ડથી બ્રોન્ઝ ગુમાવ્યો હતો.
star અગત્યના મુદ્દાઓ (Important Points)
૨. શૂટિંગ (Shooting) - ભારતનો પાવરહાઉસ
શૂટિંગમાં પણ ભારતે વિશ્વ કક્ષાએ મોટું નામ બનાવ્યું છે:
- અભિનવ બિન્દ્રા: ૨૦૦૮ બેજિંગમાં ઓલિમ્પિકમાં વ્યક્તિગત ગોલ્ડ જીતનાર પ્રથમ ભારતીય (૧૦ મીટર એર રાઈફલ).
- મનુ ભાકર: પેરિસ ૨૦૨૪ ની હીરો. એક જ ઓલિમ્પિક એડિશનમાં ૨ મેડલ (બંને બ્રોન્ઝ) જીતનાર તે સ્વતંત્ર ભારતની પ્રથમ એથ્લેટ બની.
- રાજ્યવર્ધન સિંગ રાઠોડ: ૨૦૦૪ એથેન્સમાં સિલ્વર મેડલ જીતનાર (ડબલ ટ્રેપ).
- ગગન નારંગ અને વિજય કુમાર: ૨૦૧૨ લંડનમાં મેડલ જીતનાર સ્ટાર શૂટર્સ.
star અગત્યના મુદ્દાઓ (Important Points)
૩. પેરિસ ૨૦૨૪ અને ૨૦૨૫ ના નવા સિતારાઓ
- અવિનાશ સાબલે: ૩૦૦૦ મીટર સ્ટીપલચેસમાં વર્લ્ડ લેવલે ૨૦૨૪-૨૦૨૫ માં ભારતનું નામ રોશન કરી રહ્યો છે.
- સ્વપ્નિલ કુસાલે: પેરિસ ૨૦૨૪ માં શૂટિંગ (૫૦ મી રાઈફલ ૩-પોઝિશન) માં બ્રોન્ઝ મેડલ જીતી ઇતિહાસ રચ્યો.
- ૨૦૨૫ ના અવોર્ડ્સ: મનુ ભાકરને ૨૦૨૫ માં ખેલ રત્ન એવોર્ડ મળ્યો છે.
૪. એથલેટિક્સના મહત્વના નિયમો અને મેદાન
- ટ્રેક: ટ્રેક ઇવેન્ટ્સ (૪૦૦ મી, ૮૦૦ મી) સિન્થેટિક રબરના ટ્રેક પર રમાય છે.
- ભાલા ફેંક (Javelin Throw): ભાલાનું વજન પુરુષો માટે ૮૦૦ ગ્રામ અને મહિલાઓ માટે ૬૦૦ ગ્રામ હોય છે.
- શૂટિંગ રેન્જ: શૂટિંગ ૧૦ મીટર, ૨૫ મીટર કે ૫૦ મીટર ના અંતરે રમાતી હોય છે.
- ટર્મિનોલોજી: ફોલ્સ સ્ટાર્ટ, ફોટો ફિનિશ, બુલ્સ આઈ (શૂટિંગમાં), સ્ટેગ્ડ સ્ટાર્ટ, રિલે રેસ.
૫. પેરા-એથ્લેટિક્સ અને ભારત
ભારતીય પેરા-એથ્લેટ્સ (દિવ્યાંગ ખેલાડીઓ) એ ૨૦૨૪ પેરાલિમ્પિક્સમાં કુલ ૨૯ મેડલ જીતીને રેકોર્ડ સર્જ્યો હતો. ૨૦૨૫ માં પ્રવીણ કુમાર (હાઈ જમ્પ) ને પેરિસમાં ગોલ્ડ જીતવા બદલ ખેલ રત્ન સન્માન મળ્યું છે.
